اشتباه روشن که روی اوضاع و احوال موجود در زمینه آن اشتباه و اوضاع و احوال راجع به اشتباه کننده و طبیعت مساله مورد اشتباه جزم به اینکه اشتباه مزبور ناشی از تشخیص خلاف واقع قضیه یا جهل بقانون بوده پیدا نشود. علیهذا درصورت وجود شک باینکه اشتباه معینی ازنوع سهوالقلم است یا نه حکم سهوالقلم جاری میشود زیرا برای اینکه جزم حاصل شود که اشتباه دادرس ناشی از سهوالقلم نیست باید جزم پیدا کرد که دادرس مشتکی عنه قضیه را آنطورکه باید تشخیص نکرده ویا علم بقوانین نداشته وبرخلاف آن اظهار نظرکرده است: تحصیل چنین جزمی عادتأ دشوار است(ماده 189دادرسی مدنی وماده یک لایحه اشتباهات ثبتی و اسناد مالکیت معارض 1333)
