سلام طی قراردادی با یک شخصی ابزار تخصصی شرکت آب و خاک کشور را که تحویل اینجانب بود را جهت انجام مفاد قرارداد فی مابین اینجانب با آن شرکت را تحویل شخص ثالث دادم و مقرر گردید که پس از اتمام کار کلیه ابزار رو عیناً تحویل دهد و در صورت کم و کسر خریداری و جایگزین نماید الان یک سال میشه که کار تمام شده و میگه لوازم رو دزد برده و ۳تا اظهار نامه بهش دادم ولی فایده نداشت و من لوازم رو تهیه کردم و به شرکت عودت دادم حالا میتونم شکایت کنم که پول ابزار رو بگیرم یا نه ابزار دیگه به کار من نمیان
درود بر شما؛
با توجه به شرح شما، در اصل امکان مطالبه بهای ابزارهایی که بهموجب تعهد قراردادی شخص ثالث مکلف به استرداد عین یا تهیه و جایگزینی آنها بوده و از انجام تعهد خودداری کرده است، وجود دارد؛ مشروط بر اینکه قرارداد، تحویل ابزار، میزان کسری و ارزش آن قابل اثبات باشد.
مبنای دعوا حسب مفاد قرارداد، مواد ۱۰، ۲۱۹، ۲۲۰، ۲۲۱، ۲۲۲، ۲۲۶ و ۲۲۷ قانون مدنی است و میتوان حسب مورد، الزام متعهد به استرداد عین یا تهیه و تحویل مثل و در صورت تعذر یا تحقق شرایط قراردادی، مطالبه قیمت و خسارات را درخواست کرد. ادعای «سرقت» نیز فینفسه موجب سقوط مسئولیت قراردادی وی نیست و باید با توجه به نحوه نگهداری و مفاد تعهد، مسئولیت قراردادی او بررسی شود.
از حیث کیفری نیز چنانچه ابزارها بهعنوان مال امانی در اختیار وی قرار گرفته و با احراز سوءنیت، تصاحب، تلف، استعمال یا مفقود کردن عمدی محقق شده باشد، بررسی عنوان خیانت در امانت موضوع ماده ۶۷۴ قانون مجازات اسلامی نیز قابل طرح است؛ لیکن صرف مفقود شدن یا سرقت ابزار، بدون احراز ارکان کیفری، الزاماً خیانت در امانت محسوب نمیشود.
نکته مهم این است که چون شما نهایتاً ابزار را از محل خود تهیه و به شرکت تحویل دادهاید، برای مطالبه وجه باید دقیقاً مشخص شود مبنای مطالبه، «قیمت ابزارهای مفقودی و هزینه جایگزینی» است یا «خسارت ناشی از عدم ایفای تعهد» و آیا قرارداد حق رجوع شما به شخص ثالث را برای چنین هزینهای پیشبینی کرده است.
پیش از طرح دعوا، بررسی متن قرارداد، صورتجلسه تحویل ابزار، فهرست اقلام، اظهارنامهها، اسناد خرید ابزارهای جایگزین و رسید تحویل به شرکت تعیینکننده است؛ زیرا نحوه صحیح طرح خواسته و مستندات، مستقیماً بر قابلیت وصول آن اثر دارد. در صورت ارسال قرارداد و مدارک، میتوان دقیقاً تعیین کرد چه خواستهای با چه عنوانی مطرح شود و دادخواست و عندالاقتضاء شکواییه متناسب با پرونده تنظیم گردد.