سوال تجارت

درود بر شما ؛ اگر وکیل خوانده (تاجر) باشید، «مهم‌ترین دفاعِ مؤثر و مستند» این است که: ## ۱) دعوای ورشکستگی وقتی طلب مورد اختلاف و نیازمند کارشناسی بوده، قابل استماع/ورود نیست **ورشکستگی** (به تقاضای طلبکار) اصولاً زمانی قابل پذیرش است که طلبِ طلبکار **مسجّل/قطعی و حالّ** باشد و توقف تاجر از پرداخت «دیون حال» احراز شود. وقتی دادگاه برای **تعیین اصل یا میزان طلب** قرار کارشناسی صادر کرده، یعنی طلب از ابتدا **محرز و مسلم** نبوده و اختلافی بوده است؛ در این وضعیت، مسیر درست این است که خواهان **ابتدا حکم قطعی محکومیت به پرداخت دین** بگیرد و سپس (در صورت احراز توقف) سراغ ورشکستگی برود. ### مستند قانونی - **ماده ۴۱۲ قانون تجارت**: ورشکستگی تاجر در نتیجه **توقف از تأدیه وجوهی که بر عهده اوست** حاصل می‌شود. (پس باید «دینِ حال و محقق» وجود داشته باشد و توقف از پرداخت آن احراز شود.) - از حیث آیین دادرسی نیز، وقتی موضوع دعوا نیازمند رسیدگی ماهوی برای احراز حق (مثل تعیین طلب با کارشناسی) است، شما می‌توانید ایراد کنید که دعوای ورشکستگی **نمی‌تواند جایگزین دعوای مطالبه وجه/اثبات دین** شود و تا قطعیت طلب، ارکان ورشکستگی کامل نیست. **خواسته/نتیجه دفاع:** صدور **قرار رد دعوا** یا دست‌کم **حکم به بطلان دعوا/عدم احراز توقف** به این دلیل که «طلب در زمان طرح دعوا مسلّم و قطعی نبوده و صرف اختلاف مالی با کارشناسی، دلیل توقف و ورشکستگی نیست». --- ## ۲) دفاع تکمیلی: عدم احراز «توقف» حتی با فرض وجود دین حتی اگر میزان دین با کارشناسی مشخص شده باشد، باز هم ورشکستگی فقط با **وجود دین** ثابت نمی‌شود؛ باید **توقف از پرداخت دیون حال** احراز شود. شما می‌توانید بگویید: - اختلاف بر سر میزان بدهی وجود داشته و **امتناع از پرداختِ مبلغ مورد اختلاف** یا **عدم پرداخت تا تعیین تکلیف کارشناسی** الزاماً «توقف» نیست. - اگر موکل توان پرداخت داشته/پرداخت کرده/تأمین داده/یا سایر دیونش را می‌پردازد، «توقف» ثابت نیست. ### مستند قانونی - باز هم **ماده ۴۱۲ قانون تجارت** (عنصر توقف). (دادگاه باید توقف را احراز کند، نه صرف وجود یک بدهی یا اختلاف حساب.) --- ## ۳) دفاع شکلیِ مؤثر (اگر قابل انطباق باشد): تاجر بودن و شمول مقررات ورشکستگی چون خواهان گفته «به عنوان تاجر» طلب دارد، شما می‌توانید (اگر واقعاً قابل طرح باشد) ایراد کنید: - خوانده **تاجر نیست** یا دعوا مربوط به عملیات تجارتی او نیست؛ در نتیجه اساساً ورشکستگی موضوعیت ندارد. --- ### جمع‌بندی دفاعی که معمولاً بیشترین اثر را دارد 1) **طلب هنگام تقدیم دادخواست، قطعی و محرز نبوده** (دادگاه هم با ارجاع به کارشناسی این را نشان داده) → بنابراین دعوای ورشکستگی زودرس/غیرقابل استماع یا غیر وارد است. 2) **توقف احراز نشده** و اختلاف یا عدم پرداخت مبلغ مورد اختلاف، مساوی توقف نیست. 3) در صورت امکان: **عدم تاجر بودن/عدم شمول**. اگر دوست دارید، برای اینکه پاسخ کاملاً «قابل استفاده در لایحه» و دقیق‌تر شود، بفرمایید: - دعوا در کدام **مرحله** است؟ (بدوی/تجدیدنظر) - کارشناسی فقط **میزان** را تعیین کرده یا **اصلِ طلب** هم محل اختلاف بوده؟ - آیا موکل شما **پرداخت/تأمین** کرده یا اسنادی از توان پرداخت دارد؟